***
هنگامی که به شاه خبر رسید که زال، فرزند سام سوار، از راه فرا رسیده است،
FAWhen word reached the King that Zal, the noble son of Sam the cavalier, had arrived from his journey,
EN4021 : ردیف از کل
پس آگاهی آمد سوی شهریار
که آمد ز ره زال سام سوار
چو آگاهی آمد سوی شهریار
که آمد زره زال سام سوار
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
تمام بزرگان و نامدارانی که در دربار نشان و جایگاهی داشتند به استقبال او رفتند.
FAAll the nobles and prominent lords of the realm went forth to welcome him.
EN4022 : ردیف از کل
پذیره شدندش همه سرکشان
که بودند در پادشاهی نشان
پذیره شدندش همه سرکشان
که بودند در پادشاهی نشان
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
زال به بارگاه نزدیک شد و بی‌درنگ راه ورود نزد پادشاه را برایش گشودند.
FAHe approached the grand palace, and the way before the King was promptly opened for him.
EN4023 : ردیف از کل
چو آمد به نزدیکی بارگاه
سبک نزد شاهش گشادند راه
برآمد بنزدیکئ بارگاه
سبک نزد شاهش کشادند راه
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
چون نزد شهریار رسید، زمین ادب را بوسید و بر پادشاه درود و آفرین خواند.
FAAs he drew near the monarch, he kissed the ground in homage and showered praise upon the King.
EN4024 : ردیف از کل
چو نزدیک شاه اندر آمد زمین
ببوسید و بر شاه کرد آفرین
چو نزدیک شاه اندر آمد زمین
ببوسید وبر شاه کرد آفرین
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
مدتی چهره‌اش بر خاک بماند و شاه بزرگوار با مهر و عطوفت به او دل داد و نگریست.
FAHe kept his face bowed to the dust for a while, and the gracious King looked upon him with affection.
EN4025 : ردیف از کل
زمانی همی داشت بر خاک روی
بدو داد دل شاه آزرمجوی
زمان همی داشت بر خاک روی
بدو داد دل شاه آزرم جوی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
شاه فرمان داد سرش را از خاک بردارند و بر سر و رویش عطر و مشک بیفشانند.
FAThe King ordered him raised from the dry dust, and sweet musk was sprinkled over him.
EN4026 : ردیف از کل
بفرمود تا رویش از خاک خشک
ستردند و بر وی پراگند مشک
بفرمود تا رویش از خاک خشک
ببردند وبروی فشاندند مشک
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
زال نزد تخت والای پادشاه آمد و شاهنشاه بلندمرتبه از احوال او جویا شد،
FAZal approached the exalted throne, and the high sovereign asked after his well-being,
EN4027 : ردیف از کل
بیامد بر تخت شاه ارجمند
بپرسید ازو شهریار بلند
بیآمد بر تخت شاه ارجمند
بپرسید ازو شهریار بلند
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
که ای جوان پهلوان‌زاده، این راه دشوار، پر از باد و گرد و خاک را چگونه سپری کردی؟
FAInquiring: "How fared you, O noble son of a paladin, along this arduous route amidst wind and dust?"
EN4028 : ردیف از کل
که چون بودی ای پهلو راد مرد
بدین راه دشوار با باد و گرد
که چون بودی ای پهلوان زاده مرد
بدین راه دشوار با باد وگرد
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
زال گفت: از فر و شکوه تو همه چیز در نیکی گذشت؛ در سایه لطف تو هر رنجی به آسایش بدل می‌شود.
FAZal replied: "Through your royal glory all was well; with your favor, every hardship turns into comfort."
EN4029 : ردیف از کل
به فر تو گفتا همه بهتریست
ابا تو همه رنج رامشگریست
بفرّ تو گفتا همه بهتریست
ابا تو همه رنج رامشگریست
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
شاه نامه سام پهلوان را از او گرفت، لبخند زد و دلش شاد و روشن گشت.
FAThe King took the paladin's letter from him, smiled warmly, and his heart was filled with joy.
EN4030 : ردیف از کل
ازو بستد آن نامه پهلوان
بخندید و شد شاد و روشن روان
ازو بستند آن نامة پهلوان
بخندید وشد شاد وروشن روان
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
چون نامه را خواند، پاسخ داد که این خواسته، غمی دیرین در دل من تازه کرد،
FAUpon reading it, he answered: "This request rekindles an old grief within my heart,"
EN4031 : ردیف از کل
چو بر خواند پاسخ چنین داد باز
که رنجی فزودی به دل بر دراز
چو بر خواند پاسخ چنین داد باز
که رنجم فروزدی بدل بر دراز
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
اما به پاس این نامه دلنشین که سام کهنسال با سوز و درد دل نگاشته است،
FA"Yet in regard to this heartfelt missive written with deep emotion by aged Sam,"
EN4032 : ردیف از کل
ولیکن بدین نامه دلپذیر
که بنوشت با درد دل سام پیر
ولیکن بدین نامه دل پذیر
که بنبشت با درد دل سام پیر
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
اگرچه از این ماجرا سخت اندوهگین شدم، بر آنم که دیگر درباره کم و کیف آن سخت‌گیری نکنم،
FA"Though my heart grew heavy over this, I resolve not to ponder any petty grievances,"
EN4033 : ردیف از کل
اگر چه مرا هست ازین دل دژم
برانم که نندیشم از بیش و کم
اگر چه دلم گشت ازین بسسی دژم
بر آنم نه اندیشم از بیش وکم
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
و تمام آرزو و خواسته تو را برآورده سازم، چرا که سرنوشت و فرجام تو چنین رقم خورده است.
FA"And grant all your heartfelt desires, for such is your destined outcome and future."
EN4034 : ردیف از کل
بسازم برآرم همه کام تو
گر اینست فرجام آرام تو
بر آرم بسازم همه کام تو
که اینست فرجام وانجام تو
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
تو مدتی نزد من بمان تا با اندیشه و تدبیر نیک، چاره‌ای برای کار تو بیندیشم.
FA"Remain with me for a short while, so that I may deliberate wisely on your matter."
EN4035 : ردیف از کل
تو یک چند اندر به شادی به پای
که تا من به کارت زنم نیک رای
تو یکچند می باش نزدم بیای
که تا من بکارت زنم نیک رای
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
خوانسالاران سفره‌های زرین گستردند و شاهنشاه در کنار زال زر به سفره نشست.
FAThe royal cooks set forth golden feasts, and the monarch sat down to dine beside Zal of the golden hair.
EN4036 : ردیف از کل
ببردند خوالیگران خوان زر
شهنشاه بنشست با زال زر
ببردند خوالیگران خوان زر
شهنشاه بنشست با زال زر
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
شاه فرمان داد تا تمام بزرگان و سران بر سر سفره شاهانه حاضر شوند.
FAThe King commanded all the illustrious lords to join him at the royal banquet.
EN4037 : ردیف از کل
بفرمود تا نامداران همه
نشستند بر خوان شاه رمه
بفرمود تا نامداران همه
نشستند بر خوان شاه زمه
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
چون از سفره غذا فراغت یافتند، در جایگاهی دیگر بزم نوشیدنی و شادمانی آراستند.
FAWhen they finished the royal feast, they prepared another hall for celebratory wine and cheer.
EN4038 : ردیف از کل
چو از خوان خسرو بپرداختند
به تخت دگر جای می ساختند
چو از خون خسرو بپرداختند
بتخت دگر جای می ساختند
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
هنگامی که بزم پایان یافت، فرزند نامدار سام بر اسب با ستام و یراق زرین سوار شد،
FAWhen the banquet concluded, Sam's renowned son mounted his steed adorned with golden bridle,
EN4039 : ردیف از کل
چو می خورده شد نامور پور سام
نشست از بر اسپ زرین ستام
چو می خورده شد نامور پور سام
نشست از بر اسپ زرّین ستام
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
در تاریکی شب به اقامتگاه رفت، در حالی که دلش لبریز از اندیشه و لبانش پر از سخن بود.
FARiding into the deep night with a contemplative heart and lips murmuring in wonder.
EN4040 : ردیف از کل
برفت و بپیمود بالای شب
پر اندیشه دل پر ز گفتار لب
برفت وبپیمود بالای شب
پر اندیشه دل پر زگفتار لب
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
بامدادان با کمری بسته و آراسته، با شکوه و فر تمام به پیشگاه منوچهر آمد.
FAAt early dawn he returned girded for service, standing before Manuchehr with splendor and grace.
EN4041 : ردیف از کل
بیامد به شبگیر بسته کمر
به پیش منوچهر پیروزگر
بیآمد بشبگیر بسته کر
به پیش منوچهر با زیب وفر
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
شاه جهان بر او آفرین گفت و هنگامی که زال بازگشت، در نهان نیز او را بسیار ستود.
FAThe King showered praise upon him, and when Zal stepped back, admired him privately as well.
EN4042 : ردیف از کل
برو آفرین کرد شاه جهان
چو برگشت بستودش اندر نهان
برو آفرین کرد شاه جهان
چو بر گشت بستودش اندر نهان
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
شاه فرمان داد تا موبدان، بزرگان، اخترشناسان و خردمندان دانا،
FAThe King summoned the high priests, counselors, wise sages, and astrologers,
EN4043 : ردیف از کل
بفرمود تا موبدان و ردان
ستاره شناسان و هم بخردان
بفرمود تا موبدان وردان
ستاره شناسان وهم بخردان
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
در برابر تخت شاهی گرد آیند و درباره سرنوشت و گردش افلاک تحقیق و جست‌وجو کنند.
FADirecting them to assemble before the throne and consult the stars concerning this union.
EN4044 : ردیف از کل
کنند انجمن پیش تخت بلند
به کار سپهری پژوهش کنند
کنند انجمن پیش تخت بلند
زکار سپهری پژوهش کنند
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
آنان رفتند و رنجی بسیار کشیدند تا از راز ستارگان و بخت آگاه شوند.
FAThey departed and labored intensely to uncover the hidden secrets foretold by the celestial bodies.
EN4045 : ردیف از کل
برفتند و بردند رنج دراز
که تا با ستاره چه دارند راز
برفتند وبردند رنجی دراز
که تا با ستاره چه یابند راز
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
سه روز در این کار درنگ کردند و با زیج و جدول‌های نجومی هندی در دست بازآمدند.
FAFor three days they studied diligently, returning with ancient astronomical tables in their grasp.
EN4046 : ردیف از کل
سه روز اندران کارشان شد درنگ
برفتند با زیج رومی به چنگ
سه روز اندر آن کارشان شد درنگ
برفتند با زیچ هندی بچنگ
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
زبان به سخن گشودند و به پادشاه گفتند: گردش چرخ گردون را سنجیدیم و حساب کردیم،
FAThey spoke before the monarch, announcing: "We have cast the charts of the revolving heavens,"
EN4047 : ردیف از کل
زبان بر گشادند بر شهریار
که کردیم با چرخ گردان شمار
زمان برکشادند بر شهریار
که کردیم با چرخ گردان شمار
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
از اختر و طالع چنین آشکار شد که این چشمه زلال به روانی جاری خواهد شد،
FA"And the stars reveal that this clear stream shall flow smoothly into great fortune,"
EN4048 : ردیف از کل
چنین آمد از داد اختر پدید
که این آب روشن بخواهد دوید
چنین آمد از رای اختر پدید
که این آب روشن بخواهید دوید
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
و از این دختر مهراب و پسر سام، پهلوانی بلندهمت و نیک‌نام زاده خواهد شد.
FA"For from Mehrab's daughter and Sam's son, a noble and illustrious champion shall be born."
EN4049 : ردیف از کل
ازین دخت مهراب و از پور سام
گوی پر منش زاید و نیک نام
ازین دخت مهراب واز پور سام
گوی پر منش زاید ونیک نام
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
عمر او بسیار طولانی خواهد بود و از زوری شگرف و نام و فروغی بی‌همتا برخوردار خواهد شد.
FA"He shall live a long life, blessed with immense strength, unmatched renown, and royal splendor."
EN4050 : ردیف از کل
بود زندگانیش بسیار مر
همش زور باشد هم آیین و فر
بود زندگانیش بسیار مر
همش زور باشد همش نام وفر
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
دلیری، خرد و یال و کوپال خواهد داشت و در جنگ و بزم هیچ همتایی نخواهد داشت.
FA"Possessing fierce courage, keen wisdom, and mighty stature, he will have no equal in battle or banquet."
EN4051 : ردیف از کل
همش برز باشد همش شاخ و یال
به رزم و به بزمش نباشد همال
همش زهره باشد همش مغز ویال
برزم وببزمش نباشد همال
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
هر کجا اسب او گام نهد، زهر چشمش جگر دشمنان را از هراس خشک خواهد ساخت.
FA"Wherever his warhorse strides, the hearts of adversaries shall wither in dread at his wrath."
EN4052 : ردیف از کل
کجا باره او کند موی تر
شود خشک همرزم او را جگر
کجا بارة او کند موی تر
شود خشک هرزم او را جگر
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
حتی عقاب جرئت گذشتن از بالای کلاه‌خودش را ندارد و بزرگان دشمن در برابرش ناچیز خواهند بود.
FA"Even an eagle dare not soar above his helmet, and he shall count enemy chieftains as naught."
EN4053 : ردیف از کل
عقاب از بر ترگ او نگذرد
سران جهان را بکس نشمرد
عقاب از بر ترک او نگذرد
سران ومهانرا بکس نشمرد
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
قامتی بلند و تنومند خواهد داشت و شیران درنده را با خم کمند به بند خواهد کشید.
FA"Tall and exceedingly mighty, he shall snare fierce lions in the loops of his lasso."
EN4054 : ردیف از کل
یکی برز بالا بود فرمند
همه شیر گیرد به خم کمند
یکی برز بالا بود زورمند
همه شیر گیرد بخمّ کند
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
گورخری را بر آتش بریان خواهد کرد و با تیغ برانش آسمان را به لرزه درخواهد آورد.
FA"He shall roast whole onagers over fire, and cause the heavens to tremble before his flashing blade."
EN4055 : ردیف از کل
هوا را به شمشیر گریان کند
بر آتش یکی گور بریان کند
بر آتش یکی گور بریان گند
هوارا بشمشیر گریان کند
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
کمر بسته در خدمت شهریاران ایران خواهد بود و پناهگاه و پشتوانه دلاوران این سرزمین می‌گردد.
FA"He shall stand ever loyal to the Kings of Iran, serving as the ultimate shield for its warriors."
EN4056 : ردیف از کل
کمر بسته شهریاران بود
به ایران پناه سواران بود
کمر بستة شهریاران بود
به ایران پناه سواران بود
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
آنگاه شاه سرافراز فرمود: هرآنچه در این باره گفتید باید راز بماند و پوشیده دارید.
FAThe exalted King then instructed them: "Keep all that you have revealed an absolute secret."
EN4057 : ردیف از کل
چنین گفت پس شاه گردن فراز
کزین هر چه گفتید دارید راز
چنین گفت پس شاه گردن فراز
کزین هرچه گفتید دارید راز
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
***
در آن هنگام شهریار زال را فراخواند تا هوش و خرد او را با پرسش بیازماید.
FAThereupon the King summoned Zal, intending to test his wisdom and intellect through inquiry.
EN4058 : ردیف از کل
بخواند آن زمان زال را شهریار
کزو خواست کردن سخن خواستار
بخواند آن زمان زال را شهریار
کزو خواست کردن سخن خواستار
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
در حال بروزرسانی
💬 دیدگاه‌ها
در حال بررسی ورود...
در حال بارگذاری دیدگاه‌ها...